دسته: مطالب روزانه

نوشته:علی ضرغامی

آداب و رسوم مرتبط با مرگ و خاکسپاری، از بنیادی‌ترین عناصر مطالعات تمدن‌های باستانی به شمار می‌رود. این آیین‌ها نه‌تنها جنبه‌های مذهبی جوامع کهن را آشکار می‌سازند، بلکه ساختارهای اجتماعی، جایگاه خانواده، روابط قدرت و حتی ارزش‌های اخلاقی آن دوران را برای ما روشن می‌کنند. در بسیاری از فرهنگ‌ها، آیین‌های سوگواری بازتابی از باور انسان نسبت به زندگی پس از مرگ و معنای حضور انسان در جهان بوده است.

(بیشتر…)

علی ضرغامی

در الهیات مسیحی و ادبیات کتاب مقدس، صلیب نشانه‌ی تسلیم است؛ تسلیم در برابر اراده‌ی خدا، و پذیرش راهی که ممکن است با درد و فروتنی همراه باشد. در همان چارچوب، حوله به کمر بستن، نشانه‌ی خدمت است؛ تصویری زنده از عیسی که در اوج اقتدار روحانی‌اش، خود را به جای غلامان فرو می‌نشاند تا در عمل نشان دهد که محبت حقیقی همیشه با فروتنی همراه است.

(بیشتر…)

علی ضرغامی

جنبش حشاشین یا اسماعیلیان نزاری یکی از پدیده‌های پیچیده و رازآلود تاریخ اسلام و ایران در قرون میانه است. این گروه نه‌تنها از نظر مذهبی، بلکه از دیدگاه سیاسی و اجتماعی نیز نقشی تعیین‌کننده در ساختار قدرت جهان اسلامی ایفا کرد. آنچه بیش از هر چیز توجه مورخان را به خود جلب کرده، شیوه‌ی مبارزه‌ی ویژهٔ آنان، یعنی ترورهای هدفمند علیه شخصیت‌های سیاسی و مذهبی است. در طول تاریخ، نام آنان با مفهوم «ترور سیاسی» درهم آمیخته و حتی واژه‌ی انگلیسی Assassin از نام آنان گرفته شده است. با این حال، در پسِ این چهره‌ی خوف‌انگیز، جنبشی مذهبی با ساختاری فکری عمیق و فلسفی نهفته بود که در بطن خود آرمان‌های عدالت‌خواهانه و الهیاتی خاصی را دنبال می‌کرد.

(بیشتر…)

علی ضرغامی

در باب دوم انجیل یوحنا، ماجرایی شرح داده شده است که مفهومی روحانی و عمیق را در خود جای داده است. در زمان عید پسح، یهودیان از راه‌های دور و نزدیک به اورشلیم می‌آمدند تا در این عید مهم شرکت کنند. این گردهمایی عظیم فرصتی برای عبادت و قربانی فراهم می‌کرد، اما همزمان شرایطی ایجاد می‌شد که تجارت و سودجویی در صحن معبد رخنه می‌کرد.

(بیشتر…)

علی ضرغامی

در روایت آفرینش درکتاب پیدایش، لحظه‌ای وجود دارد که بیش از هر تصویر دیگر، مرز میان حضور و غیبت الهی را نشان می‌دهد: «و چون آدم و زنش صدای خداوند خدا را که در خُنکی روز راه می‌رفت شنیدند، از حضور خداوند خدا در میان درختان باغ پنهان شدند» (پیدایش ۳:۸). این تصویر، صدای گام‌های خدا، نه تنها شاعرانه است، بلکه حامل یکی از عمیق‌ترین نمادهای الهیاتی در عهد عتیق است. صدای گام‌ها بیانگر حضور نامحسوس خداست؛ حضوری که شنیده می‌شود اما دیده نمی‌شود.

(بیشتر…)

علی ضرغامی

متون کتاب‌مقدس دو باغ را به‌عنوان نقاط نمادین در تاریخ انسان و نجات معرفی می‌کنند: باغ عدن و باغ جتسیمانی. این دو باغ نشان می‌دهند که انسان چگونه با وسوسه و ارادهٔ خدا روبه‌رو می‌شود و چه راهی برای بازگشت به رابطه با خدا دارد. آن‌ها تجربهٔ سقوط و رستگاری را نشان می‌دهند و به ما امکان می‌دهند معنای نجات و پیروزی بر شر را بهتر درک کنیم.

(بیشتر…)

علی ضرغامی

مطالعه، از بنیادی‌ترین عوامل رشد فکری و روحانی انسان است. ذهن انسان همانند زمینی است که هرچه در آن کاشته شود، به‌صورت رفتار و گفتار در زندگی او نمایان می‌گردد. از دید کتاب مقدس، تغییر حقیقی انسان از درون او آغاز می‌شود؛ یعنی از اندیشه و ذهنش. پولُس رسول در رساله رومیان می‌گوید: «به این جهان همشکل مشوید، بلکه به تازه شدن ذهن خود دگرگون گردید.» از این منظر، مطالعه ابزاری است برای نوسازی ذهن و دگرگونی شخصیت، زیرا آنچه ما می‌خوانیم و می‌اندیشیم، به‌تدریج ما را شکل می‌دهد.

(بیشتر…)

علی ضرغامی

مدتی است که با بیماری افسردگی درگیرم. افسردگی، برخلاف تصور بسیاری، تنها یک حالت موقتی از غم نیست؛ بلکه نوعی فرسودگی درونی است که جسم، روح و روان انسان را در هم می‌تند. برای من، این بیماری نه از کمبود ایمان، بلکه از زخم‌های انباشته‌شده‌ای حادث شد که حاصل سال‌ها زندگی در غربت، بی‌ثباتی، دوری از خانواده، و فشارهای پناهندگی بود. احساس تنهایی در فرهنگی بیگانه، اضطراب از آینده‌ای نامعلوم و سکوت طولانی در برابر دردهایی که نمی‌توانی برای کسی توضیح دهی، ذهن و جان انسان را خسته می‌کند.به قول صادق هدایت، در زندگی زخمهایی هست که مثل خوره ،روح را آهسته در انزوا میخورد و میتراشد. این زخمها را نمیتوان به کسی اظهار کرد.

(بیشتر…)

علی ضرغامی

مقدمه

رشد کلیسا از بنیادی‌ترین دغدغه‌های الهیات عملی مسیحی است؛ زیرا کلیسا نه‌تنها نهاد پرستش و تعلیم است، بلکه بدنی زنده و در حال رشد است که حیات خود را از روح‌القدس می‌گیرد. در سراسر تاریخ مسیحیت، از کلیسای اورشلیم در قرن نخست تا جوامع ایمانی امروز، پرسش اصلی این بوده است که چگونه می‌توان کلیسایی زنده، پویا و در حال گسترش داشت که هم در ایمان و تقدس رشد کند و هم در تعداد و نفوذ اجتماعی.

(بیشتر…)

علی ضرغامی

کتاب یونس در میان نوشته‌های انبیا در عهد عتیق جایگاهی یگانه دارد، زیرا برخلاف سایر کتب نبوی که اغلب مجموعه‌ای از خطابه‌ها یا مکاشفات هستند، روایت یونس بیشتر حالت داستانی دارد و تمرکز آن نه بر پیام به قوم اسرائیل بلکه بر ماجرای شخص یونس و برخورد او با مأموریتی الهی است. در نگاه نخست، پرسش اساسی این است که آیا این داستان یک گزارش تاریخی واقعی از زندگی یونس نبی و رسالت او به نینواست، یا بیشتر باید آن را به‌عنوان روایتی نمادین و تمثیلی در نظر گرفت که با استفاده از عناصر تاریخی و جغرافیایی قصد دارد پیام الهیاتی خاصی را منتقل کند؟

(بیشتر…)